McLaren, jeden z najlepszych zespołów Formuły 1,
pozwolił nam zajrzeć za kulisy przygotowań do sezonu 2017.
To wyścig z czasem, by zdążyć zbudować bolid...
Nigdy nie było tak źle.
na światową prezentację.
Znów zwyciężymy.
I testy w Barcelonie.
Wyjeżdżaj.
Za kierownicą zasiądzie dwukrotny mistrz świata Fernando Alonso...
Moim najważniejszym i jedynym celem są trzy wygrane w mistrzostwach świata.
i debiutant Stoffel Vandoorne.
Dajesz!
Od zawsze marzyłem, żeby jeździć w Formule 1 dla McLarena.
To najważniejsze przygotowania w historii zespołu.
Zjeżdżaj do pit stopu.
To zbyt niebezpieczne.
Zbudowanie zespołu Formuły 1 trwa lata,
a zniszczyć można go w pół roku.
NARRATOR: MICHAEL DOUGLAS
McLaren Racing odnosi sukcesy od ponad 50 lat.
W 1980 Ron Dennis został dyrektorem wykonawczym.
Jego wkład w firmę był nieoceniony.
17 MISTRZOSTW ŚWIATA
Centrum Technologiczne McLarena zbudował Ron.
GŁOS: JONATHAN NEALE
Ron w każdym z nas
zakorzenił podstawowe wartości tej organizacji.
McLaren pozostaje drugim najbardziej utytułowanym zespołem
w historii Formuły 1, tuż za Ferrari.
GŁOS: JOHN ALLERT
W roku 2012 wygraliśmy siedem wyścigów,
w 2013 żadnego. Od tamtej pory zła passa się utrzymuje.
W 2015 McLaren podjął współpracę z Hondą
z nadzieją, że to da nam szansę na wygraną.
JONATHAN NEALE DYREKTOR GENERALNY
Ron kiedyś powiedział mi, że aby wystartować w Formule 1,
potrzeba budżetu około 90 milionów funtów.
JOHN ALLERT DYR. DS. MARKETINGU
Żeby mieć szansę wygrać,
trzeba do tego dołożyć 100 milionów funtów.
MCLAREN NIE WYGRAŁ WYŚCIGU OD 2012 ROKU
ZGROMADZENIE UDZIAŁOWCÓW
MANSOUR OJJEH UDZIAŁOWIEC
SZEJK MOHAMMED BIN ESSA AL KHALIFA UDZIAŁOWIEC
Od kilku miesięcy atmosfera wśród udziałowców jest koszmarna.
Dennis przebywa na płatnym urlopie.
Jego bliscy mówią, że ciężko to wszystko znosi.
Czuję się zdradzony przez własną rodzinę.
Mamy w zespole próżnię władzy.
Udziałowcy nie przedłużyli kontraktu Rona Dennisa z McLarenem.
Po 37 latach wyleciał z zespołu.
ZAK BROWN - DYREKTOR WYKONAWCZY MCLAREN TECHNOLOGY GROUP
David, przynieś wszystko do mojego gabinetu.
Muszę się przebrać.
To znacząca zmiana.
Bieżącymi sprawami McLarena nie będzie już zarządzał jeden człowiek,
ale zespół trzech dyrektorów nadzorowany przez udziałowców.
Wszystkie decyzje podejmujemy wspólnie.
Trzeba sporo pozmieniać.
Skończyliśmy spotkanie o 3:30 w nocy.
- Poważnie? - Tak.
Szejk Mohammed i Mansour będą nas wspierać.
- To dobrze. - Dobrze.
- Są pod telefonem? - Tak.
Zawsze dostępni.
Zak ma ogromne doświadczenie w promocji Formuły 1.
Od ponad dziesięciu lat różne zespoły
zwracają się do niego o pomoc w znalezieniu sponsorów.
To były kierowca wyścigowy i fan McLarena.
Docenia nasz zespół.
Na przestrzeni ostatnich 30 lat istniało około 120 zespołów,
które pojawiały się i znikały. To drogi sport.
Bez sponsorów najczęściej wylatujesz.
Ja i Jonathan jesteśmy jak bliźnięta syjamskie.
On zajmuje się technologią, ja marketingiem.
Eric kieruje zespołem wyścigowym.
ERIC BOULLIER DYR. DS. WYŚCIGÓW
Jego głównym celem jest wykorzystanie potencjału kierowców.
Gdy dołączyłem do McLarena,
rozmawiałem z Ronem o kierowcach.
Spytał mnie,
kogo chciałbym widzieć w naszym zespole.
Odpowiedziałem, że Fernanda Alonso.
A on na to, że powinienem spróbować go zwerbować.
Fernando Alonso to najlepszy kierowca.
Gdyby dziesięć razy dostał mocne auto zdolne wygrać mistrzostwa,
to by je wygrał dziesięć razy.
Chcę trzeci raz wygrać Mistrzostwa Świata.
Trzykrotna wygrana oznaczałaby,
FERNANDO ALONSO DWUKROTNY MISTRZ ŚWIATA
że dorównałem Ayrtonowi,
a tak bardziej osobiście, to gdybym wygrał po kilku trudnych latach i sezonach,
gdybym mimo tych trudności znów zwyciężył,
to trzecie zwycięstwo miałoby dla mnie większą wartość
niż pierwsze i drugie.
Jestem pewien, że McLaren zapewni Fernando mistrzowski samochód.
Co roku każdy zespół buduje nowy bolid.
Tegoroczny MCL32 McLarena
składa się z 13 500 nowiutkich części.
Każda została starannie zaprojektowana i wykonana.
Pierwsze dwa, trzy dni zawsze są trudne,
bo wtedy okazuje się,
jakich części nam brakuje...
JONO BROOKES KIEROWNIK MONTAŻU
To frustrujące, bo chcemy zmontować bolid,
a brak jakiejś części to blokuje.
Trzeba je zrobić.
To mój pierwszy dzień w McLarenie jako oficjalny kierowca.
To jeden z najlepszych budynków w branży.
STOFFEL VANDOORNE NOWY KIEROWCA
Gdy idziesz korytarzem obok tych wszystkich historycznych aut,
uczucie jest nieziemskie. Oby mój bolid też tu kiedyś stanął.
WSTĘP TYLKO DLA UPOWAŻNIONYCH
Dzięki przymiarkom do fotela można poznać nowy samochód.
Lubię przymiarkę siedzenia.
Wtedy czuję, że wszystko znów się zaczyna.
TOM STALLARD INŻYNIER STOFFELA
Że zostały tylko trzy miesiące do jazdy.
Poza sezonem często słyszę, że pewnie jestem na urlopie.
MATT WELLS KIEROWNIK ZESPOŁU
Ale projektanci od września do lutego pracują pełną parą.
Pamiętasz, jak to się zaczęło?
- W 2010... - 2011.
- Nie. W 2010 pierwszy raz... - W 2011.
- Nie, 2010. - W 2011.
MATT BISHOP DYREKTOR DS. PR
W 2011 pierwszy raz jechałeś w wyścigu.
- Tak. - Grand Prix na Nürburgring.
- Pamiętasz? - Tak, 2010.
Dziękuję.
Stoffela poznałem pięć lat temu.
Stoffel Vandoorne przejął tor
swoim stylem jazdy.
20-letni Belg zrobił coś wspaniałego,
wyprzedzając dziesięciu przeciwników.
Przed Formułą 1 zwyciężał w sześciu kategoriach.
Z dumą przedstawiłem go Ronowi Dennisowi.
To, jak pójdzie mu w tym roku, nie zależy od niego,
tylko od nas.
Jeśli damy mu dobry bolid, to pojedzie dobrze.
- Jak klin? - Nic?
Jest taki sam jak dotychczas.
Mogę mieć średni?
Tak.
Fernando ma za duży, ale coś pomiędzy byłoby dobre.
Teraz masz pięciomilimetrowy.
Ile ma Fernando? 50 milimetrów?
Trzydzieści dwa milimetry.
Spróbuj tyle.
- Dobra. - Jakieś dziesięć.
Jest dobrze.
Jeśli podczas jazdy coś będzie wadzić kierowcy,
ciągle będzie robił coś takiego.
SCOTT BAIN PROJEKTANT
Zdejmie nogę z gazu, za wcześnie skręci,
nie będzie skupiony
na idealnym pokonaniu zakrętu,
bo będzie mu niewygodnie.
Dlatego idealne dopasowanie fotela jest tak ważne,
żeby kierowca niczym w tej kwestii się nie przejmował
i mógł skupić na swoim właściwym zadaniu.
Głodny?
Na początek musimy się upewnić,
że głowa znajduje się w odpowiednim miejscu.
Że widoczność jest dobra.
Dużo czasu poświęcamy temu, żeby głowa
nie zaburzała aerodynamiki bolidu
i nie zmieniała jego środka ciężkości.
Gdy głowa jest w dobrym miejscu,
trzeba dopasować pedały, co zależy od wzrostu kierowcy.
Gdy pięta traci nacisk,
kierowca traci panowanie i dochodzi do drgań.
Na tej podstawie wszystko dopasowujemy.
Gdzie mają być łokcie i knykcie.
Gdy dopasujemy te kluczowe rejony,
zaczynamy prace nad fotelem, dopasowując go do kierowcy.
Od ilu lat dopasowujesz fotele?
Od ponad dwudziestu.
- Twój pierwszy kierowca? - Senna.
Gdy Stoffel przechodzi przymiarki,
dział marketingowy
pracuje nad nowymi barwami.
Ron Dennis zarządzał McLarenem w uporządkowany sposób.
Miało to odzwierciedlenie w barwach
i ostrych, futurystycznych liniach.
Sezon 2017 ma być przełomowy.
Chcemy pokazać światu,
że McLaren się zmienia.
Jednym ze sposobów jest zaprezentowanie nowych barw
i nowego wyglądu zespołu, które nawiązywałyby do naszej historii.
Zdecydowałem, że kolor pomarańczowy odegrał dużą rolę w naszej historii,
ale wciąż pozostaje świeży,
co jest naszym motywem przewodnim na sezon 2017.
Spektakularne odsłonięcie...
SZEJK MOHAMMED BIN ESSA AL KHALIFA UDZIAŁOWIEC
To bolid z 2012 roku w nowych barwach.
Dzięki przejściu z matu do połysku pomarańczowy bardziej się wybija.
Tak. Mógłby być trochę bardziej metaliczny.
Dobry pomysł.
Czyli w zasadzie to wielki...
Tu idzie wielkie logo.
- To nasze dzieło. - Wspaniałe.
Myślę, że końcowy efekt będzie robił wrażenie.
McLaren ma bardzo bogatą historię, a to jest jej nowy rozdział.
Cały zespół ciężko pracuje.
Chcemy napisać ten rozdział.
Dokładnie.
- Dobrze wygląda. - Super.
- Dobra robota. - Świetna.
- Do widzenia. - Dziękuję.
Bardzo dziękuję.
Miło było cię widzieć.
Dzięki.
Dział designu nada zeszłorocznemu bolidowi
nowe barwy, żeby pokazać je w całej okazałości.
Ściśle współpracujemy z inżynierami.
Z moim inżynierem, Tomem, bardzo ciężko pracowaliśmy,
spędziliśmy dużo czasu w fabryce i szykowaliśmy się na kolejny rok.
Inżynier wyścigowy jest dla kierowcy
najważniejszym technikiem.
TOM STALLARD INŻYNIER STOFFELA
Gdy chce wiedzieć, jakie zmiany wprowadzamy w bolidzie,
co nam dadzą,
jaką mamy strategię, Stoffel kontaktuje się ze mną.
Tu masz opis, jak działają przyciski.
Wiem.
Możesz poczytać, co robią.
Ale najlepiej będzie, jeśli zjedziesz na dół
i klikniesz przycisk „Tryb interaktywny”.
Gdy klikniesz jakiś przycisk, pokaże ci się jego opis.
Szybko.
Jeśli to możliwe, pojawiają się też światła.
Ale to nie jest wersja ostateczna.
Na razie mamy tyle,
ale jeśli coś ci się nie spodoba, możemy to zmienić.
To twoja wersja robocza,
tak do tego podejdź.
Pora iść, bo się spóźnimy.
Tak, już idziemy.
Symulatora używamy praktycznie tylko
do przygotowań bolidu, nie do treningu kierowców.
Startuj.
Program komputerowy idealnie symuluje zachowanie bolidu.
ADAM STATON INŻYNIER SYMULACJI
Na ostatnim zakręcie straciłeś dwie dziesiąte.
To kompletny model aerodynamiki bolidu
stworzony w tunelu aerodynamicznym.
Dobre okrążenie, nadrobiłeś trzy dziesiąte.
No dobra, wracasz na tor.
Na prostą przy linii startu.
Z danych widzimy, jak mu się jedzie,
jak wszystko działa.
Z technicznego punktu widzenia wiem o autach wszystko,
jakie mają części i jak je poskładać.
SPOTKANIE W SPRAWIE SYMULACJI
Mieliśmy dość owocny dzień w symulatorze.
Skupiliśmy się głównie na sztywności przodu i tyłu.
Z danych wynika...
To najszybsze okrążenie dnia
z wynikiem 1:19,97.
Fajnie, że zeszliśmy poniżej 1:20.
Od pierwszej porannej jazdy
mam wrażenie, że dziś auto było sztywniejsze
niż ostatnio.
Tył jest trochę niestabilny.
Formuła 1 to wielkie przedsięwzięcie, w którym bierze udział mnóstwo ludzi.
To niesamowite, że na twoje decyzje czeka cała fabryka.
Masz wielki wpływ na to, jak będzie wyglądał bolid.
Jeśli ciśnienie w hamulcach będzie za duże,
autem może zarzucić.
Kierowca często powtarza,
że ma wrażenie, że tył auta się przewraca.
A z danych wynika,
że bolid przechylił się o 1,2 stopnia za dużo.
Wydaje się, że kierowca nie może tego poczuć,
ale oni naprawdę to czują.
Wyczuwają najmniejsze ruchy bolidu,
są na to bardzo wyczuleni.
Sponsorzy futbolistów płacą za miejsce na ich koszulkach,
tak samo działają sponsorzy tytularni Formuły 1.
Koszt miejsca reklamowego na bolidzie
dochodzi do 100 milionów dolarów rocznie.
McLaren nie miał sponsora tytularnego od 2013 roku,
przez co stracił potencjalne 200 milionów dolarów.
- Cześć. - Dzień dobry.
Duża zmiana.
To coś nowego. Super.
Dyrektorowi wykonawczemu Zakowi Brownowi
muszą spodobać się nowe barwy.
To on sprzeda miejsca reklamowe na bolidzie.
- Mat jest super. - Dzięki.
PREZENTACJA BARW NA SEZON 2017
Zak, masz problem z kolorami?
Tutaj nie powinno być czerni.
To kwestia spojrzenia.
Myślę, że powinien się tym zająć John Allert i wy.
To wy zajmujecie się wizerunkiem.
Wracajmy do pracy.
Około połowa budżetu pochodzi od sponsorów.
Żeby być liderem, trzeba pozyskać od sponsorów
ponad 100 milionów dolarów.
Tego nam ostatnio brakuje,
więc kluczową sprawą było to,
jak poradzi sobie Zak.
Wyścigi wygrywają zespoły, które wydają najwięcej pieniędzy.
Jeśli nie zdobędziemy nowych sponsorów,
to się przełoży na naszą porażkę na torze.
GENEWA
Dziś świętujemy naszą współpracę z Richardem Mille'em,
który stworzył piękną limitowaną kolekcję zegarków McLarena.
Cena takiego zegarka to milion euro.
Kierowcy będą go nosić podczas wyścigu,
będzie z nimi zawsze,
a nie tylko okazyjnie.
Pasują ci wszystkie informacje, jakie ci wysłałam
na temat tej współpracy i zegarka?
- Tak. Widziałem jego cenę. - A to...
VICTORIA ROWLEY KONTAKTY Z PARTNERAMI
- Cenę? - Tak.
- Widziałem. - Trochę drogie cacko.
Stoffel zaczyna rozumieć,
że sama jazda nie wystarczy.
Jeśli przyciągniemy wielkie marki,
będziemy mieć pieniądze na szybsze auto,
a kierowca taki jak Stoffel chce jeździć szybkim autem.
Jesteś kierowcą Grand Prix,
nie musisz się stroić.
Koniec z garniturami.
To długoletnia współpraca, podpisaliśmy umowę na 10 lat.
Z pewnością co roku nasza współpraca będzie się zacieśniać.
Wielomilionowy kontrakt z Richardem Mille'em
pomoże zrealizować ambicje McLarena,
ale Zak wciąż musi znaleźć sponsora tytularnego.
Podjęcie współpracy ze Stoffelem na wczesnym etapie
oznacza, że możemy go ukształtować
i przy odrobinie szczęścia zrobić z niego prawdziwego McLarenowca.
Żeby stworzyć Stoffelowi markę,
marketingowcy muszą przedstawić go mediom.
Pracujemy nad jego kalendarzem na okres od teraz do Australii.
Nie ma wolnych dni.
Wcisnęliśmy tyle mediów, ile się dało.
No to zaczynamy.
AMANDA DAVIES PREZENTERKA CNN
Oficjalnie zostałeś kierowcą. Nie jesteś już kierowcą rezerwowym.
- Tak. - Kto się o tym dowiedział pierwszy?
Najpierw powiedziałem mamie, potem tacie.
Bardzo mnie wspierali,
więc to było dla mnie jasne, że muszą dowiedzieć się pierwsi.
Czujesz większą presję przez to,
że nie tylko musisz dowieść swojej wartości jako nowy kierowca F1,
ale w dodatku pojedziesz tym samym bolidem co Fernando?
Fernando, Lewis, to są ludzie,
którzy mają prawo być bardziej autentyczni
i nieco kontrowersyjni
w kontaktach ze światem.
Jak wygląda twoja relacja z Fernandem?
Jest bardzo dobra.
Dobrze się dogadujemy.
Myślę, że młodsi kierowcy tacy jak Stoffel
dość rozważnie podchodzą do tego,
jaki wizerunek chcą sobie stworzyć.
Cieszę się, że będę jeździł dla McLaren-Honda.
Zawsze marzyłem, żeby jeździć dla McLarena.
Zawsze marzyłem, żeby jeździć w Formule 1.
Sześć minut.
Fernando Alonso to dwukrotny mistrz świata.
Fernando to dwukrotny mistrz świata.
Jest moim punktem odniesienia.
To mój punkt odniesienia.
- Świetnie. - Super.
Pora kończyć, wiem, że masz mało czasu.
- Super. - Na razie.
- Bardzo dziękuję. - Spoko. Ja też dziękuję.
Stoffel jest raczej starszy wśród młodych kierowców. Ma 24 lata.
Ma trochę doświadczenia, odpowiadał już na takie pytania:
„Nie jesteś za stary na taką szansę?”.
Wiele osób zrezygnowałoby ze swojego marzenia.
Nie wiem, co go czeka.
Będzie trudno.
Największym wyzwaniem dla Stoffela
jest to, że musi być godnym rywalem dla Fernanda.
Jeśli Fernando będzie ciągle od niego lepszy,
trudno mu będzie pokazać, że zasłużył na swoje miejsce.
BELIGIJSKIE MEDIA SPORTOWE
Potem wracamy i mamy kolejną...
Kolejna grupa.
SILVIA HOFFER-FRANGIPANE MANAGER BIURA PRASOWEGO
Możecie robić przez te 15 minut, co chcecie.
PETER SOETE DZIENNIKARZ Z BELGII
- Wy decydujecie. - Świetnie.
Znaleźliśmy w naszych archiwach nasz pierwszy artykuł o tobie.
Spójrz na siebie. Twoje marzenie!
Pamiętam to.
Twój ojciec przychodził co tydzień do gazety
- i chwalił się synem. - Serio?
„Opublikujcie to!” Co tydzień przychodził.
To dzięki twojemu ojcu.
Nie pamiętałem, że to on.
Spójrzcie na niego. Trochę młodszy i utalentowany.
I grubszy.
Początki.
Wszystko ma swój początek.
RODZINNE MIASTO STOFFELA KORTRIJK, BELGIA
Nie możemy jechać szybciej? Strasznie wolno.
Jadę za nim.
Może gdzieś ukryli fotoradary.
Może.
Jestem architektem wnętrz.
Tak się złożyło, że przydzielono mnie
do zaprojektowania toru gokartowego.
Gdy mały chłopiec zobaczy gokarta, od razu chce do niego wsiąść.
PATRICK VANDOORNE OJCIEC STOFFELA
Właściciel toru powiedział,
że Stoffel może zrobić kilka okrążeń.
Miałem wtedy jakieś sześć lat.
I obsesję na punkcie rywalizacji.
Chciałem z kimś rywalizować.
Tamtego wieczora znalazłem na to sposób.
Tam zaczęła się historia Stoffela.
Dawno temu na torze gokartowym.
Stoffel ścigał się z kolegami,
a ja stałem obok z zamkniętymi oczami.
KRISTOF GOETHALS WŁAŚCICIEL WORLDKARTS
Gdy jechał Stoffel, od razu było wiadomo.
14 razy nadjeżdżał ktoś inny,
a za 15. znów Stoffel.
Jeździł bardzo gładko. To było niesamowite.
W głębi duszy marzyłem, żeby jeździć w F1,
ale to wydawało się zbyt odległe.
Może nawet nierealne.
Gdy zaczynasz jeździć, nie wiesz, czy osiągniesz sukces.
Jakieś pytania do Stoffela?
Pokonałeś kiedyś Vettela albo Fernanda Alonso?
Nie, to mój pierwszy sezon w Formule 1.
Więc jeszcze nie.
Relacja ojca z synem jest wyjątkowa.
Dużo rozmawialiśmy, zwłaszcza o gokartach.
Na początku razem grzebaliśmy przy gokartach.
Słuchaliśmy i uczyliśmy się od innych.
Wtedy dołożyli się nasi przyjaciele.
Rodzina i przyjaciele zostali naszymi sponsorami,
nawet lokalny rzeźnik.
W wieku 15, 16 lat był mistrzem Belgii w kartingu.
Gdy Stoffel zaczął odnosić sukcesy,
miał pieniądze, by zatrudnić kogoś, kto mu pomoże.
Wtedy się od siebie oddaliliśmy.
Zostałem jego szoferem,
tylko wszędzie go woziłem.
Teraz ma swoje życie.
Świat idzie naprzód.
Sporty motorowe bywają przerażające. Są niebezpieczne.
Ale jeśli jako kierowca albo jego rodzic się tego boisz,
to znak, że pora przestać.
GRAND PRIX AUSTRALII 20 MARCA 2016
Zobaczyłem bolid w chmurze części.
Pomyślałem, że to koniec.
Że stało się coś strasznego.
I że to koniec zbierania danych.
To straszne.